Глифосат: кумдан кучылталтше да кӱлешан ял озанлык химий вещества
Тӱҥ кучылтмо аланыште
Ялозанлыкыште глифосат — тӱҥ гербицид. Тудо кушкыллаште 5 - энолпирувилшикимат - 3 - фосфат синтаза (EPSPS) ферментым тормозитлыме дене пашам ышта. Тиде фермент кушкыл кушмашлан да вияҥмашлан кӱлешан ароматический аминокислота-влакым синтезироватлымаште пеш кӱлешан. Тиде ферментым петырен, глифосат шудо-влакын тыглай метаболический процессыштым пудырта, нунын эркын-эркын йӱлен пытымышт да колымашышт деке конда. Тудын системе пӱртӱсшӧ тудым лышташ дене шыҥдараш да кушкыл мучко шупшыкташ йӧным пуа, ӱмбалсе да мланде йымалсе шудо ужашыжым, тыгак рӱдаҥше ужашыжым, сайын пытара. Тиде шуко ий кушшо шудо-влакым пытараш пеш пайдале ышта, кудым вес семын пытараш неле.
Глифосат тӱрлӧ культур системе дене келшен толеш. Генетически модифицироватлыме (ГМ) культурышто, кудым глифосатлан чытыше лийже манын ыштыме, мутлан, соя, кукурузым да ӱйым, тудым кушшо культур ӱмбаке тура ӱштын кертыт, тыге культурлан шкежлан эҥгекым ыштыде, шудо дене кучедалаш лиеш. Тиде озанлык пашаште революцийым ыштен, утларак пайдалын да кугу масштабан шудо дене кучедалаш йӧным пуэн, мландым механике йӧн дене обрабатыватлыме кӱлешлыкым иземден да мланде эрозийым иземден. Тылеч посна, ГМ огыл культурышто глифосатым ӱдымӧ деч ончыч але поген налме деч вара шудо пытараш, мландым ӱдаш ямдылаш але поген налме вер-влак шудо деч посна кодмым ӱшандараш кучылташ лиеш.
Ялозанлык деч посна глифосат тыгак кушкыл огыл кумдыклаште кучылталтеш. Тудым промышленный объектлаште, корно воктене, кӱртньыгорно набережныйлаште, коммунал установко-влак йыр шудо дене кучедалаш кучылтыт. Нине кундем-влакым кӱлешан огыл кушкыл деч посна кучымо дене тудо инфраструктурым арален кодаш полша, пожар лӱдыкшым иземда да лӱдыкшыдымылыкым саемда.
Шуко пайдаже гынат, глифосат икмыняр ӱчашымашын темыже лийын. Тудын йырым-йырысе средалан да айдеме тазалыклан эҥгекым ыштен кертме шотышто тургыжланымаш лектын. Южо шымлымаш тазалык дене кылдалтше южо йодыш дене кылым ончыктен кертеш, гынат нине йодыш шотышто шанче консенсус шеледалтеш. Тидлан кӧра тӱня мучко регулироватлыше орган-влак тудын кучылтмыжым тӱткын эскереныт, кучылтмо чот, лӱдыкшыдымылык мер да маркироватлымаш йодмаш-влак шотышто пеҥгыдырак правилым илышыш пуртеныт.
Саклыме годым глифосатым йӱштӧ, йӱштӧ верыште, кече волгыдо деч да келшен толдымо вещества деч ӧрдыжтӧ кучаш кӱлеш. Глифосат дене пайдаланыме годым личный аралтыш средствам, мутлан, перчаткым, очким да аралыме вургемым, чиен коштман, тыге тудо ынже лий. Тылеч посна, йырым-йырысе средам лавыртыме деч утлаш манын, кеч-могай кучылтдымо продуктым але упаковкым чын кудалташ кӱлеш.
Спецификаций
| Продуктын лӱмжӧ | Глифосат | |||||||||
| Химический формулым | C₃H₈NO₅P | |||||||||
| Молекулярный нелыт | 169,07 | |||||||||
| Тӱжвал тӱс | ош порошок-влак | |||||||||
| Шӱлымӧ точко | 230°C | |||||||||
| Чаклык | 1,747 г/см3 | |||||||||
| CAS NO | 1071 - 83 - 6 | |||||||||
| HS код | 29319000.9 | |||||||||
| ЭЙНЕКС УКЕ | 213 - 997 - 4 | |||||||||
| Кучылтмаш | Ялозанлыкыште шудо дене кучедалмаш, ӱдымӧ мланде ӱмбалне шудо дене кучедалмаш | |||||||||
Качествым тергыме лист
| Продуктын лӱмжӧ | Глифосат | ||||||
| ПУНКТ | СТАНДАРТ ЗНАЧЕНИЙ(%) | ТЕСТ ЗНАЧЕНИЙ(%) | |||||
| Глифосат массын ужашыже % | ≥95,0 | 95,60% | |||||
| Формальдегид массын ужашыже г/кг | ≤1.2 | 0,2 | |||||
| Натрий гидроксид нерастворимый вещества г/кг | ≤0,2 | 0,1 | |||||
| Нитрозоглифосат массовый фракций мг/кг | ≤1.0 | 0,30% | |||||
Иктешлен
Иктешлен каласаш гын, глифосат, тудын кучылтмо шотышто ӱчашымаш-влак гынат, кызытсе ял озанлыкыште да кушкыл огыл шудо дене кучедалмаште кӱлешан химий вещества семын кодеш. Тудын пайдалыкше, универсаллыкше да озанлыкын пайдалыкшылан влиянийже тудым тӱнямбал кочкыш сатум ыштен лукмаште кугу надырым пыштыше еҥлан шотленыт. Шымлымаш умбакыже шуйна да правил-влак вияҥыт, ончыкылык глифосат, очыни, тудын пайдалыкше да тидын дене кылдалтше тургыжланымашым кораҥдаш тыршымаш коклаште балансым пурта.